Mercedes GL — გენერატორის შეკეთება Valeo-ს გენერატორის აღდგენა ძრავის ზეთის გაჟონვის შედეგად

დაზიანების მიზეზი

Mercedes GL-ზე დაფიქსირდა დამუხტვის სისტემის გაუმართაობა — ინსტრუმენტების პანელზე აქტიური იყო აკუმულატორის ინდიკატორი, ხოლო გენერატორის გამომავალი ძაბვა ნორმაზე დაბალი იყო.

დიაგნოსტიკის შედეგად დადგინდა, რომ ავტომობილზე დაყენებულ ორიგინალ Valeo-ს გენერატორზე ხანგრძლივი პერიოდის განმავლობაში ხვდებოდა ძრავის ზეთი. გენერატორის კორპუსი მთლიანად დაფარული იყო ზეთის ნადებით. აგრეგატის დაშლის შემდეგ გამოვლინდა ზეთის ზემოქმედებით გამოწვეული შიდა კომპონენტების მნიშვნელოვანი ცვეთა.

ძრავის მხრიდან არსებული გაჟონვა დროთა განმავლობაში გენერატორისკენ ჩამოდიოდა. ზეთის მუდმივმა მოხვედრამ და ნახშირის მტვერთან შერევამ დააზიანა როტორის (ღუზის) საკონტაქტო რგოლები და მნიშვნელოვნად დააჩქარა ნახშირების ცვეთა. შედეგად ელექტრული კონტაქტი არასტაბილური გახდა და გენერატორმა დამუხტვის სისტემის სათანადოდ უზრუნველყოფა ვეღარ შეძლო.

ამ შემთხვევაში პრობლემა მხოლოდ გენერატორის ცვეთით არ შემოიფარგლებოდა — აუცილებელი იყო როგორც თავად აგრეგატის ტექნიკური მდგომარეობის აღდგენა, ისე ძრავის მხრიდან ზეთის გაჟონვის წყაროს დადგენა და აღმოფხვრა.

ქვემოთ დეტალურად არის აღწერილი Mercedes GL-ის გენერატორის დაზიანების მიზეზი, დიაგნოსტიკის პროცესი, გამოვლენილი დეფექტები და შესრულებული აღდგენის სამუშაოები.

ALTERNATOR GEORGIA სპეციალიზდება ავტომობილის გენერატორების დიაგნოსტიკასა და შეკეთებაზე. Mercedes GL-ის სხვადასხვა ვერსიაზე ვმუშაობთ როგორც Valeo-ს, ისე Bosch-ის გენერატორებთან, მათ შორის GL 320 CDI, GL 350 CDI / BlueTEC, GL 420 CDI, GL 450, GL 500, GL 550 და GL 63 AMG მოდელებზე. მომსახურება მოიცავს X164 (2006–2012), X166 (2012 წლიდან) და GLS-ის მოდელებს.

საიდან ხვდება ზეთი Mercedes GL-ის გენერატორზე

Mercedes GL-ის V6 და V8 ძრავებზე გენერატორი ძრავის წინა ქვედა ნაწილშია განთავსებული. მისი მდებარეობიდან გამომდინარე, გენერატორის ზემოთ არსებული ზეთის ნებისმიერი გაჟონვა დროთა განმავლობაში შეიძლება პირდაპირ აგრეგატზე მოხვდეს.

ხანგრძლივი გაჟონვის შემთხვევაში ზეთი გროვდება გენერატორის კორპუსზე და სავენტილაციო ღიობებიდან თანდათან აღწევს შიდა კომპონენტებამდე. სწორედ ამიტომ მცირე, ერთი შეხედვით უმნიშვნელო გაჟონვამაც კი შეიძლება ხანგრძლივ პერიოდში გენერატორის მუშაობაზე მნიშვნელოვანი გავლენა მოახდინოს.

Mercedes GL-ზე ზეთის გაჟონვის გავრცელებული წყაროებია:

• სარქვლის თავსახურების შუასადებები — ზეთი ცილინდრის თავაკის ზედაპირიდან ქვემოთ ჩამოედინება და ძრავის ქვედა ნაწილში განთავსებულ აგრეგატებზე ხვდება;
• ზეთის ფილტრის კორპუსისა და თბომცვლელის შუასადებები — მცირე, მაგრამ მუდმივმა გაჟონვამაც შეიძლება დროთა განმავლობაში გენერატორის დაბინძურება და დაზიანება გამოიწვიოს;
• ძრავის წინა თავსახური და მუხლა ლილვის წინა ჩობალი — გაჟონილი ზეთი შესაძლოა მოხვდეს ამძრავ ღვედზე და მოძრაობისას სხვა აგრეგატების მიმართულებითაც გავრცელდეს;
• ფაზების რეგულირების მაგნიტების შემჭიდროებები ბენზინის V6/V8 ძრავებზე — გაჟონვა ხშირად მცირეა, თუმცა ხანგრძლივი ზეთის მოხვედრა გენერატორისთვის მაინც პრობლემურია.

ზეთის გაჟონვის წყაროს მხოლოდ გარედან ვიზუალური დათვალიერებით ყოველთვის ვერ ადგენენ. საჭიროების შემთხვევაში მოწმდება ძრავის ზედა და წინა ნაწილი, ზეთის კვალი გენერატორის კორპუსზე და გაჟონვის მიმართულება.

რა ზიანს აყენებს ზეთი Valeo-ს გენერატორს

გენერატორი სრულად ჰერმეტული აგრეგატი არ არის. მისი მუშაობის დროს წარმოქმნილი სითბოს გასატანად კონსტრუქციაში გათვალისწინებულია სავენტილაციო არხები და ღიობები. ხანგრძლივი ზეთის გაჟონვის შემთხვევაში ზეთი ამ გზით შეიძლება გენერატორის შიდა ნაწილებშიც მოხვდეს.

ზეთის დაბინძურება განსაკუთრებით პრობლემურია იმ შემთხვევაში, როდესაც ის გროვდება ნახშირის მტვერთან და სხვა დამაბინძურებლებთან ერთად. შედეგად წარმოიქმნება ნადები, რომელიც აუარესებს როგორც ელექტრულ კონტაქტს, ისე მოძრავი კომპონენტების მუშაობის პირობებს.

დაშლისა და დეტალური შემოწმების დროს ყურადღება ექცევა შემდეგ კომპონენტებს:

• როტორი (ღუზა): ზეთი ნახშირის მტვერს ერევა და საკონტაქტო ზედაპირზე აბრაზიულ ნადებს წარმოქმნის. ხანგრძლივი მუშაობისას ეს აჩქარებს საკონტაქტო რგოლების ცვეთას, ჩნდება ღარები და ელექტრული კონტაქტი ხდება არასტაბილური.
• ნახშირები: ზეთისა და მტვრის ნარევი ხელს უშლის ნახშირების თავისუფალ მოძრაობას ბუდეში. პარალელურად მიმდინარეობს მათი ბუნებრივი ცვეთა, რის შედეგადაც საკონტაქტო წნევა მცირდება და დამუხტვა შეიძლება გახდეს პერიოდული.
• საკისრები: ზეთის მოხვედრამ შეიძლება დააზიანოს ან გამორეცხოს საკისრის არსებული საპოხი მასალა. საწყის ეტაპზე შეიძლება გაჩნდეს ზუზუნი ან სხვა ხმაური, ხოლო შემდგომ — გაიზარდოს ლუფტი და გაუარესდეს საკისრის მუშაობა.
• რეგულატორი და დიოდური ხიდი: ზეთისა და ჭუჭყის დაგროვებამ შეიძლება გააუარესოს სითბოს გაცემა და გაზარდოს ელექტრონული კომპონენტების თერმული დატვირთვა. თუ აღმოჩენილია გადახურების ან ელექტრული დაზიანების ნიშნები, შესაბამისი კომპონენტის შეცვლა ხდება.
• ამძრავი ღვედი და შკივი: ზეთით დაბინძურებულმა ღვედმა შეიძლება დაკარგოს სათანადო მოჭიდება და დაიწყოს სრიალი. ასეთ დროს შესაძლებელია გაჩნდეს წრიპინის ან სტვენის მსგავსი ხმა, ხოლო გენერატორის ბრუნვის რეჟიმი და დამუხტვის სტაბილურობაც გაუარესდეს.

Mercedes GL-ის გენერატორის გაუმართაობის ძირითადი ნიშნები

გენერატორის დაზიანება ყოველთვის ერთნაირად არ ვლინდება. ზოგ შემთხვევაში პრობლემა მუდმივია, ზოგ შემთხვევაში კი მხოლოდ გახურების ან ელექტრული დატვირთვის გაზრდის შემდეგ ჩნდება. ძირითადი ნიშნებია:

• ინსტრუმენტების პანელზე აკუმულატორის წითელი ინდიკატორის მუდმივი ან პერიოდული ანთება;
• მომუშავე ძრავზე დამუხტვის ძაბვის დაახლოებით 12.0–12.6 V-ზე დარჩენა, როდესაც სისტემის მუშაობის პირობებში მოსალოდნელი მაჩვენებელი დაახლოებით 13.8–14.4 V-ია;
• დამუხტვის გაქრობა ძრავის გახურების შემდეგ;
• ძაბვის ვარდნა ელექტრული დატვირთვის გაზრდისას — ფარების, კლიმატკონტროლის, გათბობის და სხვა მომხმარებლების ჩართვისას;
• განათების შესამჩნევი დაბნელება;
• ელექტრო და კომფორტის სისტემების არასტაბილური მუშაობა ან დროებითი გათიშვა;
• გენერატორის ან ძრავის წინა ნაწილიდან ზუზუნის, სტვენის ან სხვა არადამახასიათებელი მექანიკური ხმის გაჩენა;
• გენერატორის კორპუსზე ან ძრავის ქვედა დამცავზე ზეთის კვალის არსებობა;
• დამწვარი ზეთის სუნი;
• აკუმულატორის განმეორებითი დაცლა;
• დილით ძრავის რთული დაქოქვა არასაკმარისი დამუხტვის გამო.

გენერატორის გაუმართაობის ზოგადი ნიშნები და მათი დიაგნოსტიკა აღწერილია ცალკე სტატიაში — გენერატორის გაუმართაობის 6 ძირითადი სიმპტომი.

დიაგნოსტიკა: ჯერ გაჟონვის წყარო, შემდეგ გენერატორი

გენერატორის მოხსნა დიაგნოსტიკის პირველი ეტაპი არ არის. პირველ რიგში ფასდება ავტომობილის დამუხტვის სისტემა და განისაზღვრება, რეალურად სად მდებარეობს გაუმართაობის მიზეზი.

იზომება გენერატორის გამომავალი ძაბვა ცივ და გახურებულ ძრავზე. შემდეგ მოწმდება სისტემა ელექტრული დატვირთვის პირობებში — ჩართული ფარებით, კლიმატკონტროლით, გათბობით და სხვა მომხმარებლებით.

თუ გენერატორის კორპუსზე ზეთის კვალი ფიქსირდება, შემდეგი ეტაპია გაჟონვის წყაროს დადგენა. მოწმდება სარქვლის თავსახურები, ზეთის ფილტრის კორპუსი, თბომცვლელი, ძრავის წინა ნაწილი, ჩობალები და სხვა შესაძლო ადგილები.

ამის შემდეგ გენერატორი იხსნება და გადადის დეტალურ ტექნიკურ შემოწმებაზე.

გენერატორის მდგომარეობა ფასდება როგორც დაშლამდე, ისე აღდგენის დასრულების შემდეგ. საბოლოო შემოწმება ტარდება სპეციალურ სტენდზე, სადაც შესაძლებელია მისი მუშაობის შეფასება სხვადასხვა დატვირთვის პირობებში.

ამიტომ გენერატორის ხანგრძლივი და სტაბილური მუშაობისთვის მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ დაზიანებული კომპონენტების შეცვლა, არამედ ზეთის გაჟონვის ძირითადი მიზეზის აღმოფხვრაც.

რა გაკეთდა ამ Mercedes GL-ის გენერატორზე

ეტაპი / დეტალი	შესრულებული სამუშაო
დაშლა და გაწმენდა	გენერატორი სრულად დაიშალა. კორპუსიდან, ხვეულებიდან და სავენტილაციო არხებიდან მოცილდა ზეთისა და ნახშირის დაგროვილი ნადები.
როტორი (ღუზა)	შემოწმდა ხვეულის ელექტრული მდგომარეობა — წყვეტა და მოკლე ჩართვა. გაცვეთილი საკონტაქტო რგოლები შეიცვალა. ხვეულის დაზიანების შემთხვევაში იცვლება მთლიანად როტორი.
ნახშირები + რეგულატორი	ნახშირებისა და რეგულატორის კომპლექტი შეიცვალა. რეგულატორის ID კოდი შემოწმდა ციფრული LIN ტესტერის გამოყენებით.
საკისრები	ორივე საკისარი შეიცვალა, რადგან ზეთის მოხვედრის შემდეგ მათი საპოხი მასალის მდგომარეობა და შემდგომი ექსპლუატაციის საიმედოობა დასაშვებ დონეს აღარ შეესაბამებოდა.
დიოდური ხიდი	ჩატარდა ელექტრული და ვიზუალური შემოწმება. გადახურების ან ელექტრული დაზიანების ნიშნების შემთხვევაში დიოდური ხიდი იცვლება.
შკივი	ინერციული შკივი ცალკე შემოწმდა. მისი ცვეთა ხშირად წარმოადგენს გენერატორის მხრიდან წარმოქმნილი ხმაურის ერთ-ერთ მიზეზს.
სტენდზე შემოწმება	აღდგენილი გენერატორი ავტომობილზე დაყენებამდე შემოწმდა სპეციალურ სტენდზე, სამუშაო რეჟიმებსა და დატვირთვის პირობებში.
სამუშაო დრო	გენერატორის აღდგენას საშუალოდ 3–5 საათი სჭირდება. ძრავის ზეთის გაჟონვის აღმოფხვრა ცალკე სამუშაოდ დაანგარიშდება.

აღდგენა თუ ახალი გენერატორი?

Mercedes GL-ზე გამოყენებული ორიგინალი Valeo-ს გენერატორი მაღალი დატვირთვისთვის განკუთვნილი აგრეგატია. კონკრეტული ვერსიის მიხედვით მისი დენის გამომუშავება დაახლოებით 180–220 A-ს შეადგენს.

თუ სტატორის ხვეულები, კორპუსი და ძირითადი ელექტრომაგნიტური კომპონენტები ტექნიკურად გამართულია, მათი შენარჩუნება და ცვეთადი ნაწილების შეცვლა ხშირად უფრო რაციონალური გზაა, ვიდრე ახალი ორიგინალი გენერატორის შეძენა.

აღდგენის დროს შესაძლებელია შენარჩუნდეს ქარხნული კორპუსი და ძირითადი კომპონენტები, ხოლო საჭიროების მიხედვით შეიცვალოს როტორის საკონტაქტო რგოლები, ნახშირები, რეგულატორი, საკისრები, შკივი ან სხვა დაზიანებული დეტალები.

თუმცა საბოლოო გადაწყვეტილება მიიღება მხოლოდ გენერატორის დიაგნოსტიკისა და დაშლის შემდეგ.

თუ ზეთის ხანგრძლივმა ზემოქმედებამ დააზიანა სტატორის ხვეულები ან სხვა ძირითადი კომპონენტები და მათი აღდგენა ტექნიკურად ან ეკონომიკურად აღარ არის მიზანშეწონილი, შესაძლებელია მზა გენერატორის შეთავაზება მარაგიდან.

როგორ დავიცვათ Mercedes GL-ის გენერატორი ზეთისგან

გენერატორის დაცვის ყველაზე ეფექტური გზა ზეთის გაჟონვის დროული აღმოჩენა და აღმოფხვრაა. რეკომენდებულია:

• პერიოდულად შემოწმდეს ძრავის ზეთის დონე — მისი მუდმივი კლება შეიძლება გაჟონვის ერთ-ერთი პირველი ნიშანი იყოს;
• გეგმური ტექნიკური მომსახურების დროს შემოწმდეს სარქვლის თავსახურები, ზეთის ფილტრის კორპუსი, თბომცვლელი და ძრავის წინა ნაწილი;
• მცირე გაჟონვაც არ დარჩეს ყურადღების გარეშე, განსაკუთრებით მაშინ, თუ ზეთის კვალი გენერატორის კორპუსზე უკვე ჩანს;
• არ გადაიდოს დაზიანებული შუასადებებისა და სხვა დალუქვის ელემენტების შეცვლა;
• გაჟონვის აღმოფხვრის შემდეგ ძრავის გარე ზედაპირები გაიწმინდოს, რათა ახალი გაჟონვის კვალი დროულად გამოვლინდეს.

ერთი შეხედვით მცირე ზეთის გაჟონვის უგულებელყოფამ საბოლოოდ შეიძლება არა მხოლოდ ძრავის, არამედ მასზე დამონტაჟებული აგრეგატების დამატებითი შეკეთების საჭიროებაც გამოიწვიოს.

ხშირად დასმული კითხვები

შეიძლება თუ არა ავტომობილით გადაადგილება, თუ აკუმულატორის ინდიკატორი ანთია?

მხოლოდ სერვისამდე მისასვლელად და იმ შემთხვევაში, თუ ავტომობილის ტექნიკური მდგომარეობა უსაფრთხო გადაადგილების საშუალებას იძლევა.

თუ გენერატორი აღარ უზრუნველყოფს დამუხტვას, ავტომობილი გარკვეული დროის განმავლობაში მხოლოდ აკუმულატორში არსებული ენერგიის ხარჯზე მუშაობს. Mercedes GL-ის ელექტრული სისტემების რაოდენობისა და დატვირთვის გათვალისწინებით აკუმულატორი შეიძლება შედარებით სწრაფად დაიცალოს, რის შემდეგაც ძრავმა მუშაობა შეწყვიტოს.

რა ღირს Mercedes GL-ის გენერატორის შეკეთება?

ფასი დამოკიდებულია გენერატორის ტექნიკურ მდგომარეობაზე და დაზიანებული კომპონენტების რაოდენობაზე.

შესაძლოა საჭირო გახდეს ნახშირებისა და რეგულატორის, როტორის, საკისრების, დიოდური ხიდის, შკივის ან ხვეულების შეცვლა. ზუსტი ღირებულება განისაზღვრება დიაგნოსტიკისა და გენერატორის დაშლის შემდეგ, სამუშაოს დაწყებამდე.

რამდენ ხანს გრძელდება Mercedes GL-ის გენერატორის აღდგენა?

გენერატორის აღდგენას საშუალოდ 3–5 საათი სჭირდება.

თუ კონკრეტული მოდელისთვის საჭირო ნაწილები მარაგშია და გენერატორის მდგომარეობა დამატებით სამუშაოებს არ მოითხოვს, ავტომობილის დაბრუნება, როგორც წესი, შესაძლებელია იმავე დღეს.

Bosch-ის გენერატორებსაც აკეთებთ?

დიახ. Mercedes GL-ის სხვადასხვა ვერსიაზე გვხვდება როგორც Valeo, ისე Bosch-ის გენერატორები.

ორივე ტიპის გენერატორს ვატარებთ სრულ დიაგნოსტიკას, ვაკეთებთ საჭირო რემონტს ან აღდგენას და საბოლოოდ ვამოწმებთ სპეციალურ სტენდზე.

შესაძლებელია თუ არა ადგილზე გამოძახება?

დიახ, თბილისის ფარგლებში შესაძლებელია ადგილზე გამოძახება.

ადგილზე ტარდება პირველადი დიაგნოსტიკა და, საჭიროების შემთხვევაში, გენერატორის მოხსნა. გენერატორის სრული აღდგენა ხორციელდება სახელოსნოში, სპეციალურ სტენდზე. სამუშაოების დასრულების შემდეგ აგრეგატი კვლავ მონტაჟდება ავტომობილზე და მოწმდება დამუხტვის სისტემა.